کد خبر: 000002394
تاریخ انتشار: 1400-06-17

گلخانه ها، خراسان جنوبی خشک را بارور می کنند

مسئولان خراسان جنوبي در حالي از کم آبي و هدر رفت آبها در کشت هاي سنتي و لزوم جايگزيني کشت هاي جديد و بهره مندي از سيستم هاي نوين صحبت مي کنند که هم اکنون بیش از ۹۰ درصد منابع آبی در بخش کشاورزی مصرف می‌شود و در اين استان خشک، کشاورزی به صورت سنتی و خرده مالک است.



گلخانه ها، خراسان جنوبی خشک را بارور می کنند

محمد عسگری - سین: وقتي قرار شد طرح نهضت گلخانه‌ای در خراسان جنوبی اجرا شود همگان اين حرکت را اقدامی تاثيرگذار و مثبت در بخش کشاورزی این استان عنوان کرده و گروهي نيز آن را شاخص ترين طرح در جهت حفظ و استفاده درست از منابع آبي به همراه ايجاد اشتغال و افزايش توليدات کشاورزي با تنوع بيشتر اعلام کردند. اما بعد از گذشت چند سال معلوم شد اين طرح با کندي پيش مي رود و براي هر کاري بايد راهي طولاني رفت که همين امر سرمايه گذاران و فعالان اين عرصه را براي ادامه روند از نفس مي اندازد.

 

***

 

با اينکه سال هاست مسوولان در کل کشور و به صورت خاص در خراسان جنوبی در مورد کاهش نزولات آسماني و کم‌آبی هشدار داده و عنوان کرده اند که اولين تاثيرات نامطلوب اين مسئله بر روي صنعت کشاورزي نمايان مي شود، اما کمترين اقدام براي جلوگيري از ادامه اين مسير و يا جايگزين کردن کشت هاي ديگر در کشاورزي صورت گرفته است.

در گام اول کشت‌های گلخانه‌ای بهترين و در دسترس ترين اقدامي بود که مي شد در دستور کار قرار بگيرد.

از جمله مزيت هاي اين روش صرفه‌جویی در مصرف آب، استفاده از اراضی غیرقابل کشت با سیستم هیدروپونیک، رشد تولید در واحد سطح، افزایش کیفیت محصولات، وابسته نبودن تولید به شرایط محیطی، امکان بازاریابی مناسب و تنظیم برنامه کشت مطابق با نیاز بازار است که مي تواند در تمام نقاط کشور اجرايي شود.

با اين تفاسير مسئولان خراسان جنوبي در حالي از کم آبي و هدر رفت آبها در کشت هاي سنتي و لزوم جايگزيني کشت هاي جديد و بهره مندي از سيستم هاي نوين صحبت مي کنند که هم اکنون بیش از ۹۰ درصد منابع آبی در بخش کشاورزی مصرف می‌شود و در اين استان خشک، کشاورزی تا هنوز به صورت سنتی و خرده مالک است.

 

همه چیز در حد حرف و دیگر هیچ!

تا اواخر سال 99 تنها هشت مجتمع گلخانه‌ای در هشت شهرستان خراسان جنوبی فعال بود و سطح زیرکشت گلخانه‌ای به 68 هکتار با تولید سالانه ۱۱ هزار و ۵۰۰ تن مي رسيد.

موضوعی که موجب شده بود تا بارها مسوولان وزارت جهاد کشاورزی و استان نسبت به عقب بودن خراسان جنوبی در زمینه کشت‌های گلخانه‌ای واکنش نشان دهند.

هر چند پيگيري ها و حمایت وزارت جهاد کشاورزی باعث شد تا در کنار هدف‌گذاری براي ایجاد اشتغال، برنامه توسعه کشت‌های گلخانه‌ای در این استان مرزی نيز ضرورتی انکار ناپذیر تشخیص داده شود و در دستور کار قرار گیرد، ولي نتيجه کار نشان داد مسئولان به همان اندازه حرف زدن و هشدار دادن بسنده کرده و حالي براي اقدامات عملي ندارند. چون تمام اقدامات انجام شده به جلسات و همايش و توافقنامه ها ختم شد و آمارهاي سال 99 نشان مي داد که در عمل هيچ حرکت چشمگيري صورت نگرفت.

گواه اين ادعا همين بس که وقتي در مهرماه سال 1398 نخستین بار همایش روز ملی روستا و عشایر  با حضور معاون اول رییس جمهور وقت و شماری از وزرا در خراسان‌ جنوبی برگزار شد، تفاهم‌نامه توسعه کشت‌های گلخانه‌ای نيز در اين همايش بین استانداری و شرکت شهرک‌های کشاورزی ایران به عنوان نسخه‌ای برای توسعه هدفمند کشاورزی اين استان به امضا رسيد.

در قالب این تفاهم‌نامه احداث یک هزار هکتار کشت گلخانه‌ای با اعتبار ۱۹۰ میلیارد تومان در دستور کار قرار گرفت و از مجموع هزار هکتار، احداث ۷۰۰ هکتار شهرک گلخانه‌ای، ۱۵۰ هکتار مجتمع بارگاه زرشک، ۱۰۰ هکتار مجتمع دامی و ۵۰ هکتار شهرک شیلات در استان هدف‌گذاری شد.

اما در پايان سال 99 يعني بعد از ۱۴ ماه از انعقاد این تفاهم‌نامه، مشکلات و معضلاتي مثل افزایش قیمت‌ها، بالا بودن نرخ تسهیلات، تامین نشدن وثایق بانکی، استقبال کم سرمایه‌گذاران بومی و موارد ديگر نشان داد اين کار با کندي پيش مي رود و براي رسيدن به اهداف از قبل تعيين شده راهي طولاني در پيش است.

در همان زمان رییس سازمان جهاد کشاورزی خراسان جنوبی نيز گفت: "هرچند طرح توسعه گلخانه در استان کلنگ‌زنی شد اما کمی عقب هستیم چرا که ۲ بار فراخوان پیمانکار انجام شده اما پیمانکاران هنوز پای کار نیستند."

غلامرضا قوسی اعتبار نهضت گلخانه استان را ۱۹۰ میلیارد تومان اعلام و اضافه کرد: "این رقم برآورد ۲ سال گذشته(97-98) است که ارزش آن در حال حاضر(99) به ۶۰۰ میلیارد تومان معادل سه برابر رسيده است."

البته در اواخر بهار 1400 هم رئیس سازمان جهاد کشاورزی خراسان جنوبی با بيان اينکه برای توسعه کشت‌های گلخانه‌ای استان به ۴۰۰ میلیارد تومان اعتبار جهت پرداخت تسهیلات نیازمندیم، گفته بود: " در سال 98 تسهیلات با بهره هفت درصد در اختیار متقاضیان گلخانه قرار می‌گرفت اما این رقم در سال 99 به 12درصد رسيد که براي سرمايه گذاران کار را سخت تر مي کند."

 

مدیر کم کار، بازخواست شود

هم اکنون در استان پهناوري همچون خراسان جنوبي فقط 12هزار هکتار از اراضي به سيستم هاي آبياري نوين تجهيز شده اند که رقمي بسيار ناچيز است. رقمي که رییس سازمان جهاد کشاورزی خراسان جنوبی نيز آن را تاييد کرده و گفته: "سامانه آبیاری نوین در سطح ۱۲ هزار هکتار از اراضی کشاورزی استان در حال اجراست و از ابتدای امسال نیز هزار و ۸۰۰ هکتار از اراضی کشاورزی به سامانه‌های نوین آبیاری مجهز شده است و تا چند ماه آينده به بهره برداري مي رسد."

به گفته قوسی، در سال هاي قبل و در راستای نوسازی ماشین‌آلات کشاورزی هر سال هفت میلیارد تومان براي اين کار هزینه مي شد اما این رقم در سال گذشته به ۵۶ میلیارد تومان رسيد."

وی افزود: "در زمینه گلخانه‌ها نیز ۱۱۸ میلیارد تومان قرارداد برای فراهم کردن زیرساخت‌های مجتمع‌های گلخانه‌ای منعقد شده است."

هر چه هست با حلوا حلوا کردن دهان شيرين نمي شود و اگر استان کم آبي مثل خراسان جنوبي بيش از 2 دهه در خشکسالي دست و پا زده بايد با يک طرح و برنامه جهادي و عملياتي چاره اي براي بخش کشاورزي آن انديشيد.

زمان نشان داده با امضاي توافقنامه يا تفاهمنامه ها کاري پيش نمي رود و فقط بايد مديراني بر مسند کار بنشينند که بدانند در پايان مسئوليت و مامويتشان ملزم به ارايه گزارش کار و عملکرد هستند.

مديراني که از جنس مردم باشند و نسبت به محل خدمت خود تعهد داشته باشند.




نظر شما